تنها...گوشه ای خلوت و دنج...زانوهایی که همیشه محرمند و آغوشی که همیشه مال من است...سایبانی که تاریکی را برای چشمانم به ارمغان می آورد و دستانی که عایقی از صدا برای گوش هایم می سازند...سکوت...دمی که فرو می رود و بازدمی که با تاخیر بیرون می جهد...ذهنی که تصویری از همه ی داشته ها و نداشته هایم را مجسم می کند...آنچه بود...آنچه شد...آنچه خواستم...آنچه می گذرد...

نگاهی می کنم و ورقی می زنم تصاویر مرده و زنده ی زندگی ام را...آری ! این زندگی ِ من است . این دنیای من است . این آدمک های دنیای من اند که این چنین دور...این چنین نزدیک به من و احساساتم ، به من و افکارم چسبیده اند. این احساس من است. و این احساس آنان که دوسشان می دارم . این گذشته ی من است . روزهای از دست رفته ام . خاطراتم...و این "من" ! این امروز "من" است . رژه ی آدم ها بر ذهنم ، نزاع هر "من" در اثبات خودش ، تنهایی ، اندوه ، تردید...این امروز من است . هجوم حوادث و اخبار بر دوش زندگی ام . و روزهایی که این چنین در هم می گذرد...پر از غربت ، تنهایی ، لبخند ، نگاه ، اشک، تردید ، ترس...

نگاه کن...این رفتار ِ "من" است . و این گفتارش . اشتباهات...این حقایق زندگی من است...این منم . این زندگی من است . و آن دیگری تنها تویی...تنها خداست...

"تا هست پیشم می ماند ."

...فریب واژه ها را ببین...

وقتی چشمانم سیاهی می رود ، انگار من نیست می شوم...محو می شوم...

فکر نمی کردم اینطور باشد . فکر می کردم من و جسمم از هم دور باشیم . لا اقل به اندازه ی یک "تن" . اما من و جسمم خیلی در هم آمیختیم !

نه

این برف را

             دیگر

سرِ باز ایستادن نیست ،

برفی که بر ابرو و موی ما می نشیند

تا در آستانه ی آیینه چنان در خویش نظر کنیم

                                                             که به وحشت

از بلندِ فریاد وارِ گُداری

                            به اعماق مغاک

                                                نظر بردوزی .

باری

مگر آنش قطبی را

                       برافروزی .

که برق مهربان نگاهت

                            آفتاب را

بر پولاد خنجری می گشاید

                                   که می باید

                                                  به دلیری

با درد بلند شبچراغیش

                              تاب آرم

به هنگامی که انعطاف قلب مرا

                                         با سختی تیغه ی خویش

                                                                           آزمونی می کند .

نه

تردیدی بر جای بِنمانده است

مگر قاطعیت وجود تو

                               کز سرانجام خویش

                                                            به تردیدم می افکند ،

که تو آن جرعه ی آبی

                                که غلامان

                                               به کبوتران می نوشانند

از آن پیشتر

                 که خنجر

                              به گلوگاهشان نهند .

کجایی ؟ بشنو ! بشنو !

من از آن گونه با خویش به مهرم

که بمسل شدن را به جان می پذیرم

بس که پاک می خواند این آبِ پاکیزه که عطشانش

                                                                          مانده ام !

بس که آزاد خواهم شد

از تکرار هجاهای همهمه

                                    در کشاکش این جنگ بی شکوه !

و پاکیزگی این آب

                         با جان پر عطشم

کوچ را

         همسفر خواهد شد .

و وجدان های بی رونق و خاموش قاضیان

که تنها تصویری از دغدغه ی عدالت بر آن کشیده اند

به خود بازم می نهند .

منم آری منم

                   که از این گونه تلخ می گریم

که اینک

          زایش من

از پس دردی بیست ساله

در نگرانی این روز تفته

در دامان تو که اطمینان است و پذیرش است

که نوازش و بخشش است .

در نگرانی این لحظه ی یأس .

که سایه ها دراز می شوند

و شب با قدم های کوتاه

                                دره را می انبارد .

ای کاش که دست تو پذیرش نبود

نوازش نبود و

                 بخشش نبود

که این

         همه

                پیروزی حسرت است ،

باز آمدن همه بینایی هاست

به هنگامی که

                   آفتاب

سفر را

         جاودانه

                  بار بسته است .

و دیری نخواهد گذشت

                             که چشم انداز

                                                خاطره ای خواهد شد

                                                                            و حسرتی

                                                                            و دریغی .

که در این قفس جانوری هست

                                         از نوازش دستانت برانگیخته ،

که از حرکت آرام این سیاهجامه ، مسافر

به خشمی حیوانی می خروشد .

با خشم و جدل زیستم .

و به هنگامی که قاضیان

اثبات آن را در عدالت ایشان شایبه ی اشتباه نیست

انسانیت را محکوم می کردند

                                      و امیران

نمایش قدرت را

                    شمشیر بر گردن محکوم می زدند ،

محتضز را

            سر بر زانوی خویش نهادم .

و به هنگامی که همگان من

                                    عشق را در رویای زیستن

                                                 اصرار می کردند

من ایستاده بودم 

تا زمان

          لنگ لنگان

                        از برابرم بگذرد ،

و اکنون

          در آستانه ی ظلمت

زمان به ریشخند ایستاده است

تا منش از برابر بگذرم

و در سیاهی فرو شوم

                                 به دریغ و حسرت چشم بر قفا دوخته

آنجا که تو ایستاده ای .

 

من درد بوده ام همه

من درد بوده ام . 

گفتی پوستواره ای

                            استوار به دردی ،

چونان طبل

خالی و فریادگر

[درون مرا

            که خراشید

تام

تام از درد

            بینبارد ؟]

و هر اندامم از شکنجه ی فسفرین درد

                                                  مشخص بود .

در تمامتِ بیداریِ خویش

هر نماد و نمود را

                     با احساس عمیق درد

                                                  دریافتم .

عشق آمد و دردم از جان گریخت

خود در آن دم که به خواب می رفتم .

آغاز از پایان آغاز شد .

تقدیر من است این همه ، یا سرنوشت تست

یا لعنتی است جاودانه ؟

که این فروکش درد

خود انگیزه ی دردی دیگر بود ،

که هنگامی به آزادی عشق اعتراف می کردی

که جنازه ی محبوس را

از زندان می بردند .

 

نگاه کن ، ای !

نگاه کن

           که چگونه

فریاد خشم من از نگاهم شعله می کشد

چنان که پنداری

                      تندیسی عظیم

با ریه های پولادین خویش

                                     نفس می کشد .

از کجا آمده ای

ای که می باید

                  اکنونت را

                             این چنین

به دردی تاریک کننده

                           غرقه کنی !

از کجا آمده ای ؟

 

و ملال در من جمع می آید

و کینه ای دم افزون

به شمار حلقه های زنجیرم ،

چون آب ها

              راکد و تیره

                           که در ماندابی .

 

نفسِ خشم آگین مرا

                           تند و بریده

                                        در آغوش می فشاری

و من احساس می کنم که رها می شوم

و عشق

مرگ رهایی بخشِ مرا

از تمامی تلخی ها

                        می آکند .

بهشت من جنگل شوکران هاست

و شهادت مرا پایانی نیست .

 

                                                             (گزیده ای از احمد شاملو در وصف احوالات این روزهایم .)

تو...جایی میان توده ی سپید زمین و خاکستریِ آسمان...نه ! آنجا نه...آن روز نه ! کمی آن طرف تر...آن جا که زمین تنش خسته از بار سفید و سرد آسمان بود...آن روز که ابرها شانه تکاندند و تمام سردی و پیری شان را بر نشاط و جوانی مان هواار کردند...تو...جایی در درونی ترین لایه ی وجود ِ "من" هبوط کردی...جایی در میان انبوه حس های گرم . جایی که هنوز فیلتر جسم خلوص را از وجود احساساتم بیرون نکشیده . تو...جایی در درون روحم رسوخ کردی...و شکافی به اندازه ی "تو"...که هنوز درد می کند بدجور! و روحت که تنها التیام بخش است در کالبدت فرو رفته است و دستم چه کوتاه از اوست . تو...جایی در میان اندیشه هایم سر بلند کردی...

و امروز من و روحم ، من و آن شکاف پر درد ، من و اندیشه هایم ، جایی در اتاق کوچک "من" تنها روحت را به تماشا نشسته ایم که تو مقدمه ای می مانی زمستان را که تمام سرمای اسفند در تو خلاصه می شود...من ِ بهاری از هرم ِ نفس هایت گرمم و شیره ی جانت است آنکه شکوفاییم می بخشد...

صدای باد می آید...آبی آسمان را خودم از همین پنجره ی کوچک اتاقم دیدم...خورشید هنوز می درخشد...درختان هنوز سبزند...صدای باد می پیچد...این یعنی تو هستی ، نه ؟ این یعنی هنوز تو هستی...با همان قوتِ قبل...خدایا ! نگاهم را ببین . بگو...چی می خوای بهم بدی که این روزامو اینجوری ازم می گیری ؟

خدا ! ما تنهاييم...آن ها زور دارند ، پول دارند ، چماق و قمه دارند ، رسانه دارند ، گاز اشك آور دارند ، سياست دارند ،دادگاه دارند ، حكم دارند ، سلاح سرد و گرم دارند ، دل بي رحم دارند...ما اما تنها تو را داريم...ما به پشت وانه ي تو به خيابان ها مي ريزيم و اينان به پشت وانه ي پست و مقام و زورشان...خدايا ! من مي ترسم . آغوشت را باز كن . دستانمان را بار ديگر به گرمي بفشار . من هيچ وقت تا اين اندازه فضاحت را از نزديك نديده بودم . تا اين حد دل نگران و آشفته نبودم . خدايا چرا ساكتي ؟! من هيچ وقت تا اين اندازه فشار روحي و رواني را تحمل نكرده ام . تو چطور آرومي ؟! اين ها كه مي ميرند آدمند...مثل من ! مثل آن ها ! مثل ما ! اين ها كه زير دست و پا له مي شوند و جان مي دهند تكه هاي روشنِ وجود تواند...چطور آرامي ؟! خدايا ! براي آرامش روح آن ها كه رفتند براي گرفتن حقشان و حقمان و براي تسكين درد هايشان و دردهايمان ، تو را به كتاب مقدست قسم، بيا تا بار ديگر به دنيا ثابت كنيم كه زورمان خيلي بيشتر از زورشان است .

برای پیروزی ات ، ای امید سبز ، امشب به دیدار خدا می روم...

...(همین کافی نیست ؟!)

شاید یک روز جایی مثل اینجا "من" آنطور که هست زاده شود...